Deponija Ekonomija
Iznad remedijacijske vrijednostiIspitani mediji
Sažetak
Deponija Ekonomija bila je gradsko odlagalište Zavidovića od 1960-ih do zvaničnog zatvaranja 2017. godine, a i dalje se povremeno koristi za odlaganje krupnog otpada. Nalazi se svega oko 300 metara od rijeke Bosne i od javnog izvorišta pitke vode. Preliminarno ispitivanje pokazalo je ozbiljnije zagađenje: u sedimentu vodotoka koji odvodi lokaciju nikal i hrom dostigli su nivo koji ukazuje na potrebu za sanacijom. Više metala bilo je i iznad nivoa na kojem se zemljište više ne smatra čistim, dok su naftna i sagorijevanjem povezana zagađenja, kao i obližnja površinska voda, bili unutar propisanih granica.
Nalazi ispitivanja
Nalazi koji zahtijevaju pažnju
- U sedimentu vodotoka koji odvodi lokaciju nikal i hrom dostigli su nivo koji ukazuje na potrebu za sanacijom — najozbiljniji nalazi na lokaciji.
- Nikal je i u tlu bio iznad nivoa na kojem se zemljište više ne smatra čistim, kadmij u svim uzorcima tla i sedimenta, a kobalt, bakar i cink u sedimentu i dubljem sloju tla.
- U površinskom sloju tla jedno jedinjenje iz grupe pesticida prijavljeno je iznad tog nivoa.
- Zatvorena deponija nalazi se blizu rijeke Bosne i javnog izvorišta pitke vode, stvara znatne količine procjednih voda za koje se smatra da negativno utiču na rijeku Bosnu, a nema sistema za njihovo prečišćavanje.
Pozitivni nalazi
- Zagađenja povezana s naftom bila su unutar propisanih granica u svim uzorcima tla i sedimenta.
- Zagađenja povezana sa sagorijevanjem bila su unutar propisanih granica u svim uzorcima tla i sedimenta.
- Obližnja površinska voda zadovoljila je ocijenjene granice kvaliteta.
- Olovo i selen bili su unutar propisanih granica u svim uzorcima tla i sedimenta, a najveći dio ispitanih pesticida bio je unutar granica u tlu.
Galerija fotografija
Rezultati projekta predani su nadležnim institucijama kao osnova za unapređenje regulative i strateško planiranje daljnjih aktivnosti.
Pravni osnov
- Odluka o karakterizaciji površinskih i podzemnih voda, referentnim uslovima i parametrima za procjenu stanja voda i monitoringa voda („Službene novine FBiH“ br. 01/14)
- Pravilnik o graničnim i remedijacionim vrijednostima zagađujućih, štetnih i opasnih materija u zemljištu („Službeni glasnik RS“ br. 82/21)
Zbog nedostatka referentnih vrijednosti za tlo i sediment u Federaciji BiH, pravilnik Republike Srpske primjenjuje se kao referentni okvir radi metodološke dosljednosti između entiteta.
