Bivša fabrika Mediapan
Iznad remedijacijske vrijednostiIspitani mediji
Sažetak
Lokacija bivše fabrike Mediapan u Kaoniku kod Busovače nekada je bila pogon za preradu drveta, srušen tokom 1990-ih; danas općina na tom prostoru koristi reciklažno dvorište. Lokacija je ograđena, s kontrolisanim ulazom, i nalazi se u blizini rijeke Lašve, ali bez direktnog uticaja na vodotok. Preliminarno ispitivanje pokazalo je da je nikal u površinskom i dubljem sloju tla unutar fabričkog kruga dostigao nivo koji ukazuje na potrebu za sanacijom, dok je više drugih metala bilo iznad nivoa na kojem se zemljište više ne smatra čistim. Uz obalu Lašve i u riječnom sedimentu zagađenje je bilo znatno manje izraženo.
Nalazi ispitivanja
Nalazi koji zahtijevaju pažnju
- U površinskom i u dubljem sloju tla unutar bivšeg fabričkog kruga nikal je dostigao nivo koji ukazuje na potrebu za sanacijom — najozbiljniji nalaz na lokaciji.
- Kadmij, bakar i cink bili su iznad nivoa na kojem se zemljište više ne smatra čistim kroz ispitano tlo i sediment.
- Kobalt, olovo i hrom bili su iznad tog nivoa u dijelovima tla, a kobalt i u riječnom sedimentu.
Pozitivni nalazi
- U dubljem sloju tla uz obalu Lašve i u riječnom sedimentu nikal je ostao unutar remedijacionih granica — najozbiljnije zagađenje zadržalo se unutar fabričkog kruga i nije doseglo rijeku.
- Selen, arsen i živa bili su unutar propisanih granica na cijeloj lokaciji.
- Zagađenja povezana s naftom i sa sagorijevanjem, rastvarači i dugotrajni industrijski spojevi bili su unutar propisanih granica u svim uzorcima.
Galerija fotografija
Rezultati projekta predani su nadležnim institucijama kao osnova za unapređenje regulative i strateško planiranje daljnjih aktivnosti.
Pravni osnov
- Pravilnik o graničnim i remedijacionim vrijednostima zagađujućih, štetnih i opasnih materija u zemljištu („Službeni glasnik RS“ br. 82/21)
Zbog nedostatka referentnih vrijednosti za tlo i sediment u Federaciji BiH, pravilnik Republike Srpske primjenjuje se kao referentni okvir radi metodološke dosljednosti između entiteta.
